Độ sai số của đồng hồ cơ: Tất cả những thông tin cần biết
Th7
Sai số của đồng hồ cơ là một trong những yếu tố ảnh hưởng tới trải nghiệm của người đeo. Vậy độ sai số của đồng hồ cơ là gì? Mức độ sai số cho phép của đồng hồ cơ là bao nhiêu? Đâu là những nguyên nhân khiến đồng hồ cơ hiển thị giờ giấc không còn chính xác? Và làm thế nào để đồng hồ cơ luôn hoạt động ổn định theo thời gian? Cùng tìm hiểu ngay những thắc mắc này qua nội dung dưới đây của Ben-Store.
1. Độ sai số của đồng hồ cơ là gì?
Sai số của đồng hồ cơ là độ chính xác của đồng hồ, được tính bằng khoảng chênh lệch giữa thời gian trong thực tế so với thời gian được hiển thị trên mặt số của đồng hồ.
Ví dụ, bạn chỉnh đồng hồ cơ khớp với giờ thực tế lúc 7:00 sáng ngày hôm trước. Đến 7:00 sáng hôm nay, giờ thực tế là đúng 7:00, nhưng đồng hồ chỉ hiển thị 6 giờ, 59 phút, 40 giây. Như vậy, đồng hồ đang bị chậm 20 giây trong 24 giờ, tức là sai số của đồng hồ đang là -20 giây/ngày.
2. Mức sai số chuẩn cho phép của đồng hồ cơ
2.1 Sai số chung theo tiêu chuẩn ngành
Theo tiêu chuẩn của ngành đồng hồ thì sai số cho phép của các mẫu đồng hồ cơ hiện nay là khoảng 30 giây trở xuống trong một ngày. Trong đó, các dòng đồng hồ cơ phổ thông dao động từ -20 giây đến +40 giây/ngày, nghĩa là chúng có thể chạy chậm tối đa 20 giây hoặc nhanh tối đa 40 giây so với giờ chuẩn trong 24 giờ.
Còn đối với những dòng đồng hồ cơ cao cấp hơn, yêu cầu về độ chính xác sẽ khắt khe hơn đáng kể. Mức sai số ở phân khúc này thường được kiểm soát chặt chẽ, chỉ trong khoảng -10 giây đến +10 giây mỗi ngày.
Riêng đồng hồ cơ có chứng nhận độ chính xác của COSC – Viện kiểm tra đo lường Thụy Sỹ thì độ sai số của nó sẽ đảm bảo cực kỳ thấp: Chỉ trong khoảng -5 giây đến +5 giây mỗi ngày mà thôi.
2.2 Sai số của đồng hồ cơ máy Nhật Bản
Đồng hồ cơ máy Nhật Bản là những chiếc đồng hồ mang thương hiệu nổi tiếng như Casio, Citizen, Seiko hay Orient,…hoặc đơn giản là trên nắp máy hay mặt số của đồng hồ có in dòng chữ “Japan Movt”. Các cỗ máy này có mức sai số dao động trong khoảng -15 đến +15 giây mỗi ngày.
Tức là trong vòng 24 giờ, chiếc đồng hồ có thể lệch chậm hoặc nhanh tối đa 15 giây so với thời gian thực. Mức sai số này hoàn toàn nằm trong giới hạn cho phép, thậm chí còn vượt trội hơn so với mức lệch phổ biến dưới 30 giây/ngày ở các mẫu đồng hồ cơ thông thường.
2.3 Sai số của đồng hồ cơ máy Thụy Sỹ
Đồng hồ cơ đến từ Thụy Sỹ có độ sai số rất thấp so với các mẫu sử dụng bộ máy Nhật Bản – Chỉ dao động từ -10 đến +10 giây mỗi ngày. Nếu tính trung bình trong 30 ngày, độ lệch tổng cộng chỉ rơi vào khoảng -5 đến +5 phút mỗi tháng. Đây là mức sai số hoàn toàn có thể chấp nhận được, thậm chí còn nhỉnh hơn nhiều so với tiêu chuẩn chung trong ngành chế tác đồng hồ.
2.4 Sai số của đồng hồ cơ Chronometer
Độ sai số của đồng hồ cơ Chronometer hiện đang giữ vị trí thấp nhất trong số các dòng đồng hồ cơ trên thị trường. Chúng chỉ dao động trong khoảng cực kỳ ấn tượng: -4 đến +6 giây mỗi ngày. Chính vì đạt được độ chính xác gần như tuyệt đối này mà những cỗ máy Chronometer mới xứng đáng được nhận chứng nhận từ Viện Kiểm định Chronometer Chính thức của Thụy Sĩ – COSC.
Với mức độ chính xác vượt trội này, khi sử dụng đồng hồ cơ Chronometer, bạn có thể yên tâm rằng mỗi tháng, chiếc đồng hồ của mình sẽ không chạy chậm quá 2 phút và cũng không chạy nhanh quá 3 phút.
3. 6 nguyên nhân khiến đồng hồ cơ bị sai số: Hiểu để phòng tránh
Không phải tự nhiên mà đồng hồ cơ lại hiển thị giờ giấc sai lệch so với giờ thực tế như vậy, nguyên nhân nằm là do:
3.1. Từ tính – Gây biến đổi tần số dao động, khiến đồng hồ chạy nhanh hơn
Từ tính là kẻ thù số 1 của đồng hồ cơ và nó chính là nguyên nhân chủ yếu khiến đồng hồ cơ bị sai số, đặc biệt là hiện tượng chạy nhanh hơn bình thường. Lý do là vì bên trong đồng hồ có dây tóc được làm bằng kim loại cực mảnh cuộn hình xoắn ốc, có vai trò giữ cân bằng và điều chỉnh tốc độ hoạt động của đồng hồ.
Khi nó bị nhiễm từ, các vòng dây tóc có thể dính chặt vào nhau, làm thay đổi chiều dài hoạt động của dây tóc. Điều này trực tiếp gây ra sự sai lệch nghiêm trọng về tần số dao động, khiến chiếc đồng hồ của bạn chạy nhanh một cách bất thường.
Đó chính là lý do các nhà sản xuất thường khuyến cáo người dùng không nên để đồng hồ cơ ở gần các thiết bị có từ trường mạnh như: Tủ lạnh, tivi, loa, nam châm,…
3.2 Nhiệt độ – Làm giãn nở kim loại, dẫn đến sai số của đồng hồ
Nhiệt độ cũng là một yếu tố gây nên độ sai số của đồng hồ cơ. Dù là nhiệt độ quá cao (trên 38 độ C) hay quá thấp (dưới 8 độ C), sự thay đổi này đều gây ra hiện tượng giãn nở không đồng đều ở các thanh kim loại và chi tiết siêu nhỏ bên trong bộ máy. Cụ thể, nhiệt độ tác động trực tiếp đến độ đàn hồi của dây tóc – Bộ phận then chốt quyết định tần số dao động của đồng hồ như sau:
– Khi nhiệt độ tăng, dây tóc có thể giãn ra, làm giảm tần số dao động và khiến đồng hồ có xu hướng chạy chậm.
– Khi nhiệt độ giảm, dây tóc bên trong đồng hồ có xu hướng co rút lại. Điều này khiến tần số dao động tăng lên, dẫn đến việc đồng hồ chạy nhanh hơn so với thời gian thực tế.
3.3 Va đập mạnh – Dẫn đến nứt vỡ linh kiện, chạy sai giờ
Bên cạnh những “kẻ thù” vô hình như nhiệt độ hay từ tính, lực tác động mạnh cũng là một nguyên nhân hàng đầu khiến đồng hồ cơ của bạn chạy sai giờ. Khi chiếc đồng hồ phải chịu một cú sốc lớn, như bị rơi xuống đất, va đập mạnh, hay liên tục rung lắc ở cường độ cao, các linh kiện cực kỳ tinh vi bên trong bộ máy có nguy cơ bị nứt, cong vênh, thậm chí là vỡ hoàn toàn.
Những tổn thương này dù nhỏ nhưng cũng đủ để ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động của toàn bộ hệ thống. Và từ đó khiến đồng hồ cơ rơi vào tình trạng chạy nhanh hoặc chậm hơn bình thường.
3.4 Bộ máy bị ăn mòn & gỉ sét – Làm hư hại linh kiện, giảm độ chính xác
Nếu bạn từng để chiếc đồng hồ cơ của mình tiếp xúc với các hóa chất mạnh như nước hoa, nước rửa bát, hay dầu ăn, hoặc từng đeo nó khi bơi biển, lặn sâu dưới nước mặn, thậm chí là để mồ hôi tay tích tụ quá lâu mà không vệ sinh, và giờ đây đồng hồ đang hiển thị giờ không chuẩn, thì khả năng rất cao là bộ máy bên trong đã bị ăn mòn và gỉ sét.
Bởi vì hóa chất, nước biển mặn chát hay thậm chí mồ hôi (chứa muối và axit) đều là những tác nhân cực kỳ “hung hãn” đối với kim loại. Chúng dễ dàng thẩm thấu qua các khe hở siêu nhỏ, len lỏi vào bên trong đồng hồ và làm gỉ sét các linh kiện. Khi đó, các bộ phận sẽ hoạt động thiếu trơn tru, khiến cho đồng hồ chạy sai giờ nghiêm trọng.
3.5 Thiếu năng lượng – Khiến đồng hồ chạy chậm hoặc dừng hẳn
Không nạp đủ năng lượng cho đồng hồ cũng là điều khiến đồng hồ cơ bị sai số. Cụ thể như sau:
– Đối với đồng hồ cơ tự động (Automatic), năng lượng vận hành được sinh ra nhờ vào các chuyển động tự nhiên của cổ tay khi đeo. Vì thế, nếu bạn không đeo đủ lâu trong ngày (tối thiểu khoảng 8 tiếng) hoặc vận động quá ít, đồng hồ sẽ không tích đủ năng lượng cho dây cót. Khi dây cót không còn đủ “nhiên liệu”, đồng hồ có thể bị chậm giờ hoặc ngừng hoạt động hoàn toàn.
– Đối với đồng hồ cơ lên cót thủ công: Việc quên lên cót đều đặn hàng ngày (thường là 20 – 40 vòng xoay núm vặn cho đến khi cảm thấy căng nhẹ) sẽ dẫn đến tình trạng thiếu năng lượng và gây nên độ sai số của đồng hồ cơ.
3.6 Dầu bị khô – Gây ma sát cao, khiến bộ máy hoạt động kém mượt và sai số
Khi lớp dầu bôi trơn bị khô đi, ma sát giữa các bộ phận kim loại cực nhỏ bên trong bộ máy đồng hồ sẽ gia tăng đáng kể. Điều này khiến chúng hoạt động ì ạch, chậm chạp hơn, và dần dà dẫn đến sai số nghiêm trọng. Thậm chí, nếu tình trạng khô dầu kéo dài, nó còn gây ra mài mòn cơ học, làm hỏng vĩnh viễn những linh kiện đắt tiền bên trong, ảnh hưởng trực tiếp đến tuổi thọ của cỗ máy thời gian yêu quý.
4. Xử lý sai số đồng hồ cơ: Hướng dẫn khắc phục chuyên nghiệp
Để khắc phục tình trạng chạy sai giờ của đồng hồ cơ, hãy làm theo hướng dẫn sau đây:
4.1 Đối với đồng hồ có cơ cơ chế căn chỉnh cần gạt
Để tự tay căn chỉnh sai số cho chiếc đồng hồ cơ có bộ phận điều tốc dạng cần gạt, bạn cần thực hiện cực kỳ cẩn trọng như sau:
– Bước 1: Mở nắp đáy đồng hồ bằng dụng cụ chuyên dụng và thao tác cẩn thận để tránh làm hỏng gioăng cao su hay làm trầy xước vỏ máy.
– Bước 2: Tìm đến vị trí của bánh Lắc (có kích thước lớn, màu vàng nổi bật). Ở trung tâm của Bánh Lắc, bạn sẽ thấy hai thanh gạt nhỏ nằm gần nhau. Trong đó, có một thanh lớn (cố định dây tóc) và một thanh nhỏ hơn (cần điều chỉnh – regulator lever), thường nằm phía trên và có thể di chuyển được.
– Bước 3: Gạt nhẹ thanh nhỏ một chút theo chiều ngược kim đồng hồ nếu đồng hồ chạy chậm. Ngược lại, nếu đồng hồ chạy nhanh hơn bình thường thì gạt thanh nhỏ theo chiều thuận kim đồng hồ.
4.2 Đối với đồng hồ có cơ chế căn chỉnh bằng ốc
Với đồng hồ có cơ chế căn chỉnh bằng ốc, con ốc sẽ không nằm ở ngay trung tâm Bánh Lắc mà thường được bố trí cẩn thận trên vành kim loại phía trên Bánh Lắc, hoặc ở một vị trí cụ thể gần đó. Để điều chỉnh độ chính xác bằng phương pháp này, bạn cần:
– Vặn nhẹ ốc theo chiều ngược kim đồng hồ khi đồng hồ chạy chậm
– Vặn nhẹ ốc theo chiều thuận kim đồng hồ nếu đồng hồ chạy nhanh
Lưu ý: Nếu sau khi mở nắp mà bạn không thấy ốc vặn hay chỉ có một thanh gạt duy nhất, tốt nhất không nên tự điều chỉnh tại nhà. Hãy mang đồng hồ đến các cơ sở chuyên cung cấp dịch vụ sửa chữa đồng hồ để được khắc phục nhanh chóng nhất. Đặc biệt, nếu đồng hồ của bạn mua tại Ben-Store, mọi lỗi sai số sẽ được bảo hành miễn phí 100% trong 5 năm đầu tiên. Vậy nên đừng ngần ngại mang đến Ben-Store để được thợ sửa chuyên nghiệp khắc phục lỗi đồng hồ chạy sai giờ nhanh chóng nhất nhé.
5. Kiểm tra độ chính xác của đồng hồ cơ: 2 phương pháp đơn giản và hiệu quả
5.1 Phương pháp đo thủ công
Để xác định độ chính xác của chiếc đồng hồ cơ mà không cần thiết bị chuyên dụng, bạn có thể áp dụng phương pháp đo thủ công bằng cách so sánh độ lệch của nó với giờ nguyên tử. Các bước như sau:
– So sánh với giờ chuẩn: Truy cập nguồn giờ nguyên tử (trên điện thoại hoặc web).
– Đồng bộ thời gian: Chờ đến XX:XX:00 trên giờ chuẩn và chỉnh đồng hồ cơ của bạn chạy đồng bộ.
– Theo dõi độ lệch: Đợi 24 tiếng, sau đó ghi nhận đồng hồ chạy nhanh/chậm bao nhiêu giây so với giờ chuẩn.
– Tính sai số trung bình: Lặp lại quy trình này vài ngày để có kết quả độ lệch trung bình chính xác nhất.
5.2 Sử dụng máy đo Timegrapher
Để đo độ sai số của đồng hồ cơ chính xác nhất và nhanh nhất, bạn nên sử dụng máy đo Timegrapher thay vì đo thủ công như ở trên. Cách thực hiện cũng rất đơn giản như sau:
– Đầu tiên, đặt đồng hồ lên bệ của máy đo Timegrapher.
– Tiếp theo, Timegrapher sẽ tự động phân tích và hiển thị hàng loạt thông số quan trọng như độ sai số (rate), nhịp đập (beat error), và biên độ dao động (amplitude) của bánh xe cân bằng bên trong đồng hồ.
– Cuối cùng, thông qua các chỉ số ở trên để xác định mức độ sai số hiện tại của đồng hồ cơ. Đồng thời chẩn đoán được nguyên nhân gây ra sai số là gì và khắc phục thế nào để tối ưu nhất.
6. Bí quyết sử dụng đồng hồ cơ đúng cách để duy trì độ chính xác
Để ngăn chặn các yếu tố gây nên độ sai số của đồng hồ cơ và duy trì được độ chính xác dài lâu thì trong quá trình sử dụng cần áp dụng các bí quyết sau đây:
– Đeo đồng hồ thường xuyên hoặc lên dây cót đủ: Nếu là đồng hồ cơ lên dây cót tự động, cần đeo đồng hồ trên tay tối thiểu 8 tiếng mỗi ngày. Trường hợp là đồng hồ cơ lên dây cót thủ công cần quay đủ 20 đến 40 vòng đều đặn vào buổi sáng hoặc buổi tối hàng ngày bằng cách vặn núm chỉnh giờ theo chiều thuận hoặc ngược chiều kim đồng hồ (Tùy mẫu).
– Tránh xa từ trường mạnh: Không để đồng hồ lại gần những thiết bị có từ trường như tivi, tủ lạnh, thiết bị phát wifi hay lò vi sóng,…
– Tránh để đồng hồ cơ tiếp xúc với nước thường xuyên, đặc biệt nếu đó không phải là mẫu có khả năng chống nước. Trong trường hợp lỡ tay làm rơi xuống nước, cần tìm hiểu ngay cách xử lý đồng hồ bị vào nước chuẩn để ngăn nước thấm vào bộ máy bên trong, tránh tình trạng gỉ sét và ảnh hưởng đến độ chính xác của đồng hồ.
– Hạn chế va đập và thay đổi nhiệt độ đột ngột: Không để đồng hồ bị rung lắc, rơi xuống đất hay va chạm quá mạnh. Đồng thời để đồng hồ ở nhiệt độ ổn định, không dưới 8 độ C và không lớn hơn 38 độ C.
– Vệ sinh thường xuyên: Nên vệ sinh đồng hồ thường xuyên để loại bỏ các bụi bẩn bám vào bề mặt và lọt vào bên trong bộ máy của đồng hồ. Khi vệ sinh cần sử dụng một chiếc khăn ẩm, mềm để lau chùi bụi bẩn trên đồng hồ. Và tuyệt đối không sử dụng các loại hóa chất để đảm bảo đồng hồ luôn an toàn, không bị bào mòn hay gỉ sét.
– Bảo dưỡng định kỳ: Sau 3 đến 5 năm sử dụng nên đem đồng hồ đến các cơ sở sửa chữa đồng hồ chuyên nghiệp để bảo dưỡng.
– Bảo quản đúng cách khi không sử dụng: Khi không sử dụng, hãy luôn đặt đồng hồ vào hộp đựng chuyên dụng có đệm mềm để bảo vệ khỏi va đập, trầy xước và bụi bẩn. Riêng với đồng hồ automatic, việc sử dụng hộp xoay đồng hồ (watch winder) là điều cần thiết. Bởi vì thiết bị này giúp duy trì hoạt động liên tục và luôn lên dây cót cho đồng hồ, đảm bảo năng lượng đầy đủ và độ chính xác tối ưu.
8. Các câu hỏi khác liên quan tới độ sai số của đồng hồ cơ
– Khi nào sai số là dấu hiệu báo động cần sửa chữa?
Sai số trở thành dấu hiệu báo động khi nó tăng đột biến (ví dụ: từ vài giây lên vài chục giây hoặc hơn mỗi ngày), đồng hồ chạy không ổn định, hoặc dừng đột ngột, báo hiệu bộ máy có vấn đề nghiêm trọng như khô dầu, hỏng hóc linh kiện, hoặc nhiễm từ nặng.
– Mức sai số của đồng hồ Rolex được quy định như thế nào?
Đồng hồ Rolex có độ chính xác cao, sai số chỉ trong khoảng -2 đến +2 giây/ngày.
– Sai số đồng hồ cơ Longines thường nằm trong khoảng nào?
Với đồng hồ cơ Longines, sai số trong khoảng từ -20 đến +40 giây/ngày.
– Đồng hồ cơ chạy nhanh hơn thì phải làm sao?
Khi đồng hồ cơ chạy nhanh bất thường, nguyên nhân phổ biến nhất là nhiễm từ. Bạn có thể thử khử từ tại các cửa hàng đồng hồ chuyên nghiệp. Nếu không hiệu quả, có thể do cần căn chỉnh bộ máy hoặc có vấn đề khác cần được thợ kiểm tra.
– Sai số đồng hồ cơ Orient, sai đố đồng hồ cơ Seiko, Sai số đồng hồ cơ Tissot và Sai số đồng hồ Casio là bao nhiêu?
Orient, Seiko, Tissot hay Casio đều là các hãng đồng hồ đến từ Nhật Bản. Và sai số của các đồng hồ này đều nằm trong khoảng từ -15 đến +15 giây mỗi ngày.
Tóm lại, độ sai số của đồng hồ cơ là độ chênh lệch giữa giờ thực tế so với giờ hiển thị trên mặt đồng hồ cơ. Có tới 6 nguyên nhân khiến cho đồng hồ cơ chạy sai giờ, tuy nhiên hoàn toàn có thể khắc phục được tình trạng này bằng cách tự điều chỉnh tại nhà hoặc mang đến thợ sửa chuyên nghiệp để xử lý giúp.
Tìm hiểu thêm các kiến thức hữu ích khác liên quan tới đồng hồ tại Ben-Store qua: https://donghocasiochinhhang.com/